مسيئا : به صيغه اسم فاعل از باب افعال ، حال است از « العبد » . واو : عاطفه اتمّ : به صيغه اسم تفضيل ، مضاف ، مبتداء و خبرش كلمه « حاصل » است كه محذوف مىباشد . تبيينى : مصدر ، مضاف به « ياء » و مضاف اليه براى « اتمّ » . الحقّ : مفعول است براى « تبيين » . منوطا : حال است براى « الحق » . بالحكم : جار و مجرور ، متعلّق است به « منوطا » و كلمه « حكم » جمع است براى حكمت . ترجمه : مانند جمله : ضربى العبد مسيئا و نيز نظير : و اتمّ تبيينى الحقّ منوطا بالحكم . شرح عربى : و ، كذا يجب الحذف اذا وقع المبتداء ، بعد واو ، قد ، عيّنت مفهوم مع ، و هو المصاحبة ، كمثل كلّ صانع و ما صنع ، اى مقترنان . فان لم يكن الواو نصّا فى المعيّة لم يجب الحذف نحو : و كلّ امرء و الموت يلتقيان . و ، كذا اذا كان المبتداء مصدرا او مضافا الى مصدر و هو ، قيل حال لا ، يصلح ان ، يكون خبرا ، عن المبتداء ، الّذىّ خبره قد اضمرا . ترجمه و شرح : مصنّف گويد : و بعد از واوى كه به معناى « مع » مىباشد خبر حذف مىگردد مانند : كلّ صانع و ما صنع . شارح گويد : يعنى حذف خبر واجب است زمانيكه مبتداء بعد از واوى قرار گيرد كه مفهوم و معناى كلمه « مع » يعنى مصاحبت در آن متعيّن باشد مانند مثالى كه مصنّف آورده و تقدير آن : كلّ صانع و ما صنع مقترنان مىباشد .